ทำไมต้องแก้รัฐธรรมนูญ 2560 ในเรื่องการผูกขาดและการแข่งขันทางการค้า ?
ปัญหาการผูกขาดที่เราเห็นในค้าปลีก พลังงาน โทรคมนาคม ไม่ใช่แค่ปัญหากฎหมายลูกหรือการบังคับใช้ แต่เป็นปัญหา “โครงสร้างรัฐธรรมนูญ” โดยตรง
รัฐธรรมนูญ 2560 ลดน้ำหนักหลักการกำกับทุนผูกขาดลงอย่างชัดเจน เมื่อเทียบกับรัฐธรรมนูญก่อนหน้า
1. เปลี่ยนจาก “รัฐต้อง” เป็น “รัฐพึง” จากหน้าที่ของรัฐเหลือเพียงคำแนะนำเชิงนโยบาย ทำให้การป้องกันการผูกขาดไม่ใช่หน้าที่ที่รัฐต้องยึดถืออย่างจริงจัง
2. ตัดหลัก “กำกับให้มีการแข่งขันอย่างเป็นธรรม” ออกและเปลี่ยนกรอบคิดจากการกำกับ “การแข่งขันทางการค้า” ไปเป็นเพียง “การพัฒนาความสามารถในการแข่งขัน” ซึ่งมีนัยส่งเสริมบทบาทเอกชน ยอมรับได้แม้ตลาดจะกระจุกตัว
3. ตัดความเชื่อมโยงระหว่างการป้องกันการผูกขาด กับการคุ้มครองผู้บริโภค
ทั้งที่รัฐธรรมนูญฉบับก่อนหน้า เคยผูกสองเรื่องนี้ไว้ด้วยกันอย่างชัดเจน
4. เมื่อรัฐธรรมนูญเป็นเพียงแนวนโยบาย กฎหมายแข่งขันทางการค้าจึงอ่อนแอในการบังคับใช้จริง เปิดช่องให้เกิดการควบรวมและการกระจุกตัวทางเศรษฐกิจ